Την Πέμπτη 4/9/2025, έγινε η παρουσίαση από τον ανάδοχο μελετητή για την εκπόνηση του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ) του Δήμου Θέρμης των τριών εναλλακτικών σεναρίων που προτείνονται. Στόχος ο πολεοδομικός σχεδιασμός πρώτου επιπέδου στο σύνολο της έκτασης των ΔΕ Θέρμης, Βασιλικών και Μίκρας του Δήμου, που περιλαμβάνει 18 οικισμούς.  Θεωρούμε ότι για τη ΔΕ Βασιλικών, σημαντικότερη είναι η ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα και συγκεκριμένα της αγροτικής δραστηριότητας στον κάμπο και της αγροτικής δραστηριότητας σε συνδυασμό με κτηνοτροφία στα ορεινά. Σε λίγα χρόνια από τώρα, με την αυθαίρετη αύξηση της εκτός σχεδίου δόμησης, δεν θα απομείνει καλλιεργήσιμη γη. Ο κάμπος τους Ανθεμούντα, που αποτελεί τον ποιοτικότερο “λαχανόκηπο¨ της ευρύτερης περιοχής κινδυνεύει να εξαφανιστεί. Το ίδιο ισχύει και για τις κτηνοτροφικές μονάδες στα ορεινότερα.
Με βάση τις παραπάνω γενικότερες γενικές αρχές, τα βασικά συμπεράσματα που προκύπτουν από την αρχική παρουσίαση των προτάσεων είναι τα παρακάτω:
Α) Σε κανένα από τα τρία σενάρια που παρουσιάστηκαν δεν υπάρχει πρόθεση για την ουσιαστική και αναγκαία επέκταση των οικισμών. Με την πρόφαση της στασιμότητας στην αύξηση του πληθυσμού απορρίπτεται κάθε επέκταση οικισμού. Το κράτος, ουσιαστικά, επιλέγει να μην δημιουργήσει συνθήκες οργανωμένης οικιστικής ανάπτυξης και δεν αναλαμβάνει το κόστος της δημιουργίας υποδομών. Κλείνει το μάτι στην αυθαίρετη πολεοδόμηση και στη συνέχεια, ωθεί τους ιδιοκτήτες σε νομιμοποίηση με μεγάλο κόστος για τον δημότη και έσοδα για το κράτος. Για παράδειγμα, η επέκταση του οικισμού των Βασιλικών είναι στα όρια του ΓΠΣ του 1991, που ουσιαστικά είναι μία πυκνά δομημένη έκταση που λειτουργεί ως τμήμα του υπάρχοντος οικισμού, και κυρίως νομιμοποιεί την υπάρχουσα αυθαίρετη πολεοδόμηση.
Θεωρούμε ότι οι οικισμοί της ΔΕ Βασιλικών (και οι λοιποί οικισμοί και κωμοπόλεις του Δήμου μας, στους οποίους θα αναφερθούμε σε άλλη πρόταση που θα καταθέσουμε) έχουν ανάγκη από επαρκή επέκταση ώστε να αναπτυχθούν οργανωμένα και με τα απαραίτητα δίκτυα υποδομής, ώστε να στραφεί εκεί η οικιστική ανάπτυξη και να προστατευθεί η γη της ΔΕ για να προστατευτεί η αγροτική γη και ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα, με στόχο να εξασφαλιστεί η απασχόληση και η ευμάρεια του πληθυσμού. Πριν από 23 χρόνια είχε εγκριθεί η κτηματογράφηση και επέκταση των οικισμών της ΔΕ, που περιλάμβανε 2400 στρέμματα. Δεν υλοποιήθηκε με αποτέλεσμα την άναρχη εκτός σχεδίου δόμηση, που αποτελεί αυθαίρετη κατά βάση πολεοδόμηση.
Διαφωνούμε με όλα τα εναλλακτικά σενάρια, καθώς προτείνετε πολεοδόμηση σε πολύ μικρότερες εκτάσεις από αυτές που ήταν απαραίτητες το 2002 ! Δεν πιστεύουμε ότι η ανάπτυξη ενός τόπου μπορεί να γίνει με τη χρήση ενός αλγόριθμου ή μαθηματικού τύπου αμφίβολης αποτελεσματικότητας, αλλά με
την χάραξη πολιτικής με τοπικά ανθρωποκεντρικά χαρακτηριστικά και αυτό οφείλουμε να το απαιτήσουμε !
Ιδίως πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι ο Δήμος Θέρμης είναι σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΕΤΑΑ στους 10 Δήμους πανελλαδικά που εμφάνισαν τη μεγαλύτερη πληθυσμιακή αύξηση κατά τη τελευταία δεκαετία. Η αυξητική τάση θα συνεχιστεί λόγω ποικίλων συνθηκών που την ευνοούν (απόσταση από το αστικό κέντρο της Θεσσαλονίκης, ευκολία και ταχύτητα πρόσβασης, ανάγκη για στέγη καθώς το αστικό κέντρο έχει κορεστεί, αεροδρόμιο, καινοτόμες επενδύσεις που σχεδιάζονται στην περιοχή). Ως εκ τούτου δεν αιτιολογείται απομείωση-συρρίκνωση των περιοχών μελλοντικής επέκτασης.

Β) Γενικά χωροθετείται χρήση αγροτικής γης χωρίς διαφοροποιήσεις ανά περιοχή και μία περιοχή ΒΙΠΑ στη Λακκιά. Αποτυπώνονται οι αρχαιολογικοί χώροι, οι ΠΕΡΠΟ και οι οικισμοί. Απουσιάζουν επιμέρους χαρακτηρισμοί περιοχών και χρήσεις που να στοχεύουν στην αειφόρο ανάπτυξη της περιοχής. Κατά την άποψη μας στερείται πολιτικής στόχευσης και αναπτυξιακής λογικής. Παρά τις μόλις 5 ημέρες διαβούλευσης για τα προτεινόμενα σενάρια, θεωρούμε ότι η δημοτική αρχή, πέραν των γενικών κατευθυντήριων γραμμών για εκπαίδευση, έρευνα και καινοτομία που έχει θέσει, οφείλει να προετοιμάσει πρόταση για τα όρια των οικισμών και τον καθορισμό των χρήσεων γης με βάση την πολιτική και στρατηγική της στόχευση έχοντας πολλά εργαλεία και ανθρώπινο δυναμικό στη διάθεσή της.

Εμείς, με όποιες δυνατότητες και μέσα έχουμε, παραθέτουμε την πρότασή μας για το ΤΠΣ που αφορά
την ΔΕ Βασιλικών :

1. Κυρίαρχο της πρότασής μας είναι η χάραξη δύο ζωνών αγροτικής γης στο μεγαλύτερο τμήμα της ΔΕ. Η πρώτη και μεγαλύτερη που καταλαμβάνει κυρίως τα πεδινά έχει χρήσεις ανάπτυξης του πρωτογενούς τομέα, στις οποίες δεν περιλαμβάνεται η κτηνοτροφία, ώστε να προωθηθεί η καλλιέργεια, και ταυτόχρονα να υποστηριχτούν οι υπάρχουσες χρήσεις και οι ήδη δομημένες κατοικίες. Εφαρμόζει περιορισμό στη δόμηση, απαγορεύοντας την διάσπαση όγκου, ώστε να επιτρέπεται η κατασκευή κατοικίας, αλλά να απαγορεύεται η
   δημιουργία συγκροτημάτων κατοικιών.
   Η δεύτερη ζώνη αγροτικής γης που θα περιλαμβάνει τους ορεινούς οικισμούς και θα ξεκινά από τους πρόποδες των ορεινών όγκων και προς τις κορυφές θα έχει χρήσεις ανάπτυξης του πρωτογενούς τομέα συμπεριλαμβανομένης της κτηνοτροφίας, με χαρακτηριστικά προστασίας του περιβάλλοντος, και του φυσικού κάλους των περιοχών. Εγκαταστάσεις χαμηλής όχλησης μη ρυπαίνουσες, παραγωγής- επεξεργασίας τοπικών προϊόντων, είναι δυνατόν να εγκατασταθούν σε όλες τις διαβαθμίσεις γεωργικής γης, με περιορισμένους όρους εκτός σχεδίου δόμησης ώστε να είναι συσχετισμένες με τις πρώτες ύλες. Εγκαταστάσεις δευτερογενούς χαμηλής όχλησης, που έχουν σχέση με την δασική παραγωγή, την κτηνοτροφία και μελισσοκομία και την παραγωγή τοπικών προϊόντων. Είναι σκόπιμο να γίνει και δέσμευση κάποιων ορεινών περιοχών για την δημιουργία ταμιευτήρων νερού για
   την αποθήκευση υδάτινων πόρων στο προσεχές μέλλον.
2. Καθορίζονται 8 ζώνες ανάπτυξης του τουρισμού, αθλητικών δραστηριοτήτων και αναψυχής. Οι 5 από αυτές καθορίζονται στα όρια των Οικισμών Λιβαδίου, Περιστεράς, Μονοπήγαδου, Αγίου Αντωνίου και Σουρωτής. Μία Ζώνη, σύμφωνα και με την απόφαση του τοπικού συμβουλίου των Βασιλικών, στην περιοχή του Αγίου Ιωάννη, μία στο φράγμα Βασιλικών σε επαφή με τον αρχαιολογικό χώρο και τα παλιά μεταλλεία που πρέπει να αξιοποιηθούν για πολιτιστικούς σκοπούς, και μία στα όρια της ΔΕ με την ΔΕ Θέρμης, εκατέρωθεν του Ανθεμούντα στην περιοχή με το τοπωνύμιο “Βρέζια”, όπου ήδη έχουν αναπτυχθεί παρόμοιες δραστηριότητες..
3. Αξονικά με την Εθνική οδό Θεσσαλονίκης – Πολυγύρου από τα λουτρά Θέρμης μέχρι τα Βασιλικά και από τις δύο πλευρές του δρόμου και από τα Βασιλικά μέχρι τον οικισμό Αγίας Αναστασίας, μόνο από τη Βόρεια πλευρά του δρόμου, δημιουργείται ζώνη αστικών κεντρικών λειτουργιών και υποδομών, στην οποία να επιτρέπεται και η εγκατάσταση μεταποιητικών δραστηριοτήτων χαμηλής όχλησης.
4. Στην περιοχή, μετά τα λουτρά Θέρμης βόρεια της προηγούμενης ζώνης και μέχρι την αρχαιολογική ζώνης της Ντρουμπαλιάς προτείνουμε χωροθέτηση βιομηχανικής περιοχής με δραστηριότητες χαμηλής και μέσης όχλησης. Στην περιοχή υπάρχουν τέτοιες επιχειρήσεις, και με τον τρόπο αυτό θα εξασφαλιστεί η λειτουργία τους στο μέλλον.
5. Στο δυτικό όριο της ΔΕ, και σε επαφή με τον Ανθεμούντα, στην περιοχή που έχει τοπωνύμιο “Βρέζια”, προτείνουμε χωροθέτηση μίας ζώνης για εκπαιδευτικές δραστηριότητες, όντας και σε επαφή με το ινστιτούτο δασικών ερευνών, και περιοχή όπου έχουμε χωροθετήσει περιοχή τουρισμού, αθλητικών δραστηριοτήτων και αναψυχής.
6. Με το δεδομένο ότι η εθνική οδός Θεσσαλονίκης – περνά μέσα από το ΓΠΣ Βασιλικών και την μελλοντική επέκταση του οικισμού, όπως συμβαίνει και με τη Ν. Ραιδεστό, στη ΔΕ Θέρμης, έως ότου γίνει η χάραξη και κατασκευαστεί ο εξωτερικός αυτοκινητόδρομος, πρέπει να προβλεφθεί και να κατασκευαστεί περιφερειακή παράκαμψη του οικισμού. Κρίνεται σκόπιμο να ληφθεί υπόψη στον συνολικό σχεδιασμό η χάραξη της εξωτερικής περιφερειακής. Στον πίνακα-χάρτη του μελετητή που επισυνάπτουμε, έχουμε βάλει τις προτεινόμενες από εμάς χρήσεις γης. Σε ό,τι αφορά τις επεκτάσεις των οικισμών, αυτές φαίνονται στον χάρτη όπως τις προτείνει ο μελετητής, όπως, όμως, προειπώθηκε, για τους παραπάνω λόγους, η παράταξή μας διαφωνεί καθώς προτείνετε πολεοδόμηση σε πολύ μικρότερες εκτάσεις από αυτές που ήταν απαραίτητες το 2002.

Θα ακολουθήσουν οι προτάσεις μας και για τις άλλες δυο δημοτικές ενότητες, της Μίκρας και της Θέρμης.

Για τη Δημοτική Παράταξη Παρέμβαση Πολιτών Δήμου Θέρμης
Η Επικεφαλής Άννα Τσιφτελίδου
Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι
Χρήστος Σαραφιανός
Αστέριος Καρακώττας
Απόστολος Πράτανος
Ανέστης Κεφαλάς
Σοφία Πανίδου
Φωτεινή Βογιατζή